نحوه انجام آنژیوپلاستی عروق پا همراه با فیلم انژیوپلاستی پا

آنژیوپلاستی عروق پا فرایندی است که برای باز کردن شریان های مسدود یا تنگ شده به کار می رود و جریان خون را در رگ های پا بهبود می بخشد. این فرایند یک روش درمانی برای بیماری شریان های محیطی به شمار می رود.

بیماری عروق پا جزیی از بیماری شریانی میباشد که شریانهای اندام تحتانی را از ران تا مچ پا میتواند درگیر کند،درمانهای غیر مداخله ای همانند تغییر سبک زندگی و دارو تنها روند تنگ شدن شریان را کند یا ثابت میکنند و باعث برطرف شدن تنگی یا انسداد عروق نمی شوند از این رو درمانهای مداخله ای همانند جراحی بای پس عروق و انژیوپلاستی شریان که یک روش اندوواسکولار به حساب می اید،اهمیت ویژه ای دارند.

درمان با انژیوپلاستی نسبت به درمان جراحی امن تر میباشد و نیاز به اقامت در بیمارستان کوتاهی دارد که خود باعث کاهش هزینه بیمار میشود.

آنژیوپلاستی برای دیگر بخش های بدن همچون قلب و کلیه نیز به کار می رود که به ترتیب آنژیوپلاستی کرونری و آنژیوپلاستی کلیوی نام دارد.

آنژیوپلاستی یک فرایند کم تهاجمی است که که بدون ایجاد برش پوستی و تنها با دستیابی به شریان از طریق سوزن و سیم نرم تحت بی حسی موضعی اغاز میشود.در صورت ابتلا به درد در پشت ران،پشت ماهیچه ساق و درد پا در هنگام راه رفتن و یا علایم دیگر بیماری شریانی محیطی انجام فرایند انژیوپلاستی به بیمار توصیه میشود.برای مطالعه علایم بیماری شریانی محیطی به مقاله بیماری شریانی محیطی مراجعه کنید.

در حین آنژیوپلاستی پا، یک لوله باریک به نام کاتتر با هدایت تصویر برداری اشعه ایکس به درون شریان وارد می شود. سپس، شریان تنگ یا مسدود شده به وسیله یک بالون و گاهی اوقات یک استنت، دوباره باز می شود. استنت یک لوله فلزی کوچک و تور مانند است. آنژیوپلاستی عروق پا معمولا به کمک بی حسی موضعی توسط دکتر متخصص عروق پا انجام شده و فرد در حین فرایند هوشیار خواهد بود.

استنت به همراه بالون
استنت به همراه بالون آنژیوپلاستی

جراح عروق پا معمولا در صورتی انجام آنژیو پا را پیشنهاد می دهد که دیگر روش های درمانی، قادر به درمان بیماری شریان های محیطی نبوده و فرد هنوز در پاهای خود احساس درد داشته باشد. سایر گزینه های درمانی شامل: ترک سیگار، مصرف داروهای کاهنده کلسترول، مصرف داروهای جلوگیری کننده از تشکیل لخته خون و انجام تمرینات ورزشی می باشند.

تصمیم گیری برای انجام انژیوپلاستی یا ادامه درمان دارویی بسته به شدت و نوع علایم بیمار دارد و بر عهده جراح عروق میباشد.

متخصص عروق پا، انجام آزمایش هایی همچون سونوگرافی و آنژیوگرافی عروق پا را برای بیماران انجام میدهد تا تصویر روشنی از عروق خونی پا بدست آید. نحوه انجام آنژیوپلاستی پا و خطرات آن توسط پزشک، برای بیمار توضیح داده می شود. بیمار در صورت پذیرفتن این شرایط، باید یک فرم رضایت نامه را امضا کند.

قبل از آنژیوپلاستی شریان های پا

# جراح عروق پا، نحوه آماده شدن برای این فرایند را به بیمار آموزش خواهد داد. این آمادگی ها می توانند شامل قطع مصرف برخی داروها در مدت مشخصی قبل از عمل باشند. در صورت حساسیت به ماده بی حس کننده، ید یا دیگر مواد حاجب باید این مورد را با پزشک در میان گذاشت. همچنین احتمال بارداری و ابتلا به هر گونه بیماری یا شرایط پزشکی باید به اطلاع متخصص عروق پا رسانده شود.

# افراد باید چند روز قبل از آنژیوپلاستی پا، با پزشک ملاقات کرده تا از نظر سلامت جسمانی بررسی شوند. این جلسه، فرصت مناسبی برای پرسیدن هر گونه سوال و یا ابهامات نهایی در مورد آنژیو می باشد.

# در اغلب اوقات، بیماران می توانند در همان روز عمل، از بیمارستان مرخص شوند؛ با این حال احتمال سپری کردن یک شب در بیمارستان نیز وجود دارد. در صورت نیاز به سپری کردن مدت زمان بیشتر در بیمارستان، این موضوع از قبل به بیمار گفته می شود تا آمادگی های لازم را بدست آورد.

# از بیمار خواسته می شود چند ساعت قبل از آنژیوپلاستی عروق از خوردن و نوشیدن اجتناب کنند. بیماران میتوانند صبحانه میل نمایند و در صورت تشنگی آب بنوشند.

نحوه انجام آنژیوپلاستی

 آنژیوپلاستی پا توسط جراح عروق پا و اندوواسکولار انجام می شود. در این فرایند از بیمار خواسته می شود تا بر روی تخت معاینه دراز بکشد. بیمار به نمایشگر های مختلفی وصل می شود تا ضربان قلب، فشار خون و نبض او در حین فرایند پایش شود. تیم درمان جهت کمک به راحتی بیمار، یک داروی آرام بخش را به صورت قطره ای و از طریق سرم به او می دهند. پزشک متخصص عروق پا، ناحیه دسترسی به شریان ها را (معمولا کشاله ران) تمیز کرده و با استفاده از داروی مخصوص، بی حس می کند. سپس، بدون برش و از طریق سوزن و سیم نرم کاتتر، درون شریان ها وارد می شود.

یک ماده حاجب (رنگ مخصوص) از طریق کاتتر به جریان خون تزریق می شود. این ماده نواحی مبتلا به گرفتگی یا انسداد در عروق خونی را بر روی تصاویر اشعه ایکس نمایان می کند. با اینکه وجود کاتتر در درون عروق خونی احساس نمی شود اما در هنگام تزریق ماده حاجب ممکن است بیمار احساس گرما کند.

جراح عروق پا، سپس یک بالون را از طریق سیم نرم به ناحیه تنگ یا مسدود شده شریان وارد می کند. بالون پس از قرار گرفتن در جای مناسب باد شده و شریان را باز می کند. هر چند که این مرحله اندکی با ناراحتی همراه است اما دردناک نمی باشد. بالون پس از ۱ یا ۲ دقیقه از باد شدن خالی شده و از بدن بیمار خارج می شود.

بالون آنژیوپلاستی
بالون آنژیوپلاستی

گاهی اوقات پزشک جهت باز نگه داشتن شریان یک لوله فلزی بسیار کوچک و تور مانند به نام استنت را در شریان بیمار جایگذاری می کند. در پایان فرایند، جراح عروق با مشاهده تصاویر عروق خونی، موفقیت عمل آنژیوپلاستی را بررسی می کند.

پس از آن، سیم، کاتتر و بالون از بدن بیمار خارج می شوند. پزشک یا پرستار جهت توقف هر گونه خونریزی به مدت چند دقیقه بر روی محل ورود کاتتر فشار اعمال می کنند.

فیلم انژیوپلاستی انسداد کامل شریان فمورال پا در بیمار ۸۵ ساله با زخم پا

قبل: بیمار ۸۵ ساله با زخم اندام تحتانی راست که در انژیوگرافی انسداد کامل شریان فمورال سطحی و پوپلیتال دیده می شود.

بعد: پس از انژیوپلاستی جریان خون در سراسر شریان ادامه دارد.

آنژیوپلاستی چقدر طول میکشد؟

انجام فرایند آنژیوپلاستی معمولا بین ۳۰ تا ۴۵ دقیقه طول می کشد اما بسته به میزان پیچیدگی آن می تواند بیشتر نیز باشد.

مراقبت های پرستاری بعد از آنژیوپلاستی پا

✅ پس از فرایند آنژیوپلاستی بیمار باید برای مدتی (گاهی تا چند ساعت) به صورت دراز کش بر روی تخت بماند. این کار برای جلوگیری از خونریزی شریان، انجام می شود. بیمار ممکن است در ناحیه ورود کاتتر مقداری درد و کبودی را تجربه کند. جهت کنترل این درد می توان از دارو های مسکن استفاده کرد.

✅ با اینکه امکان بستری شدن به مدت یک شب در بیمارستان وجود دارد اما اغلب بیماران همان روز فرایند، از بیمارستان مرخص می شوند. پزشک قبل از مرخص شدن بیمار، دارو هایی را جهت پیشگیری از تشکیل لخته خون برای بیمار تجویز می کند.

✅ بیمار روز پس از ترخیص فعالیت های روزمره را میتواند از سر بگیرد.معمولا دو روز پس از ترخیص بیمار میتواند رانندگی کند.

مراقبت های بعد از آنژیوپلاستی در منزل

۱- بیماران باید به مدت ۲۴ ساعت پس از آنژیوپلاستی عروق پا، از انجام کار های سخت و سنگین خودداری کنند. در ابتدای دوره باید از بلند کردن اجسام سنگین یا انجام هر گونه ورزش شدید اجتناب شود. افراد می توانند مدت دوره بهبودی خود و زمان از سر گیری فعایت های معمول همچون رانندگی یا بازگشت به سر کار را از پزشک خود سوال کنند.

۲- باید مقادیر فراوانی مایعات نوشیده شود. 

۳- پس از مرخص شدن از بیمارستان، در صورت داشتن هر گونه نگرانی در ارتباط با پاهای خود، می توان با متخصص عروق پا تماس گرفت. برای مثال، قرمزی یا متورم شدن ناحیه زخم می تواند نشانه ی ابتلا به عفونت باشد. سردی، رنگ پریدگی، دردناک بودن، بی حسی یا عدم توانایی حرکت دادن پا همگی می توانند نشانه ای از انسداد جریان خون باشند. در صورت بروز این موارد باید فورا به اورژانس مراجعه کرد.

امکان دارد ماه ها تا سال ها بعد شریان پس از فرایند آنژیوپلاستی، دوباره تنگ شود که به آن ری استنوزیس یا تنگی مجدد گفته می شود. در این موارد ممکن است بیمار به انجام دوباره آنژیوپلاستی یا جراحی بای پس نیاز داشته باشد.

۴- ضروری است که افراد پس از انجام آنژیوپلاستی تغییراتی را در سبک زندگی خود ایجاد کرده و داروهای خود را منظم مصرف کنند تا خطر تنگی یا انسداد مجدد شریان های خود را کاهش دهند.

عوارض آنژیوپلاستی شریان های پا

آنژیوپلاستی شریان های پا همچون هر فرایند دیگری با خطر ابتلا به عوارضی همراه است. با اینکه امکان بروز این عوارض نادر است اما در ادامه، تعدادی از این موارد بیان شده اند:

  • سوراخ ایجاد شده در شریان می تواند دچار خونریزی شده و یک لخته خون تشکیل دهد که هماتوم نام دارد. در موارد نادر برای برداشت هماتوم به انجام جراحی مجدد و ترمیم شریان نیاز است.
  • امکان دارد شریان در حین فرایند آنژیوپلاستی پا، آسیب دیده یا پاره شود و یا ممکن است شریان، دچار خونریزی چشمگیری شده یا گاهی اوقات با تشکیل شدن یک لخته مسدود شود. احتمال بروز این وضعیت بسیار نادر است اما در صورت بروز، ترمیم شریان نیاز به جراحی خواهد داشت.
  • ممکن است شریان در حین یا بلافاصله پس از عمل آنژیوپلاستی، به صورت کامل مسدود شود. در صورت بروز این مورد، جهت باز کردن شریان به انجام یک جراحی دیگر نیاز است.
  • گاهی اوقات، بیمار به ماده حاجب (رنگ مخصوص) استفاده شده در فرایند آنژیو، حساسیت دارد. در اغلب افراد، این مورد واکنشی خفیف بوده اما به ندرت می تواند سبب بروز یک واکنش شدید تر نیز شود که در آن صورت به درمان اورژانسی نیاز خواهد بود.
  • امکان دارد محل ورود کاتتر دچار عفونت شود. علائم یک عفونت می تواند شامل قرمز و متورم شدن پا، استشمام بوی چرک از ترشحات زخم یا خونریزی در محل زخم باشند. در صورت بروز این موارد باید فورا به دنبال درمان پزشکی بود.

آیا آنژیوپلاستی می تواند بیماری شریان های محیطی را درمان کند؟

آنژیوپلاستی شریان ها را باز کرده و جریان خون رونده به پاها را بهبود می بخشد. با این حال، روند زمینه ای بیماری که همان اترواسکلروز یا تصلب شرایین است وجود دارد.در صورت ادامه روند رسوبات چربی امکان ایجاد تنگی مجدد وجود دارد لذا تغییر سبک زندگی و مصرف منظم دارو ها جهت کند کردن یا توقف روند تصلب شرایین ضروری است. در صورتی که رسوبات چربی به تجمع یافتن ادامه دهند، امکان بروز انسداد های بیشتر در آینده وجود دارد. با این وجود، اقدامات بسیاری برای کاهش خطر نیاز به درمان های بیشتر وجود دارند که شامل موارد زیر می شوند:

🟢 در صورت مصرف سیگار، ترک آن ضروری است.

🟢 رژیم غذایی سالم و متعادلی مصرف کنید که مقدار چربی های اشباع در آن اندک باشد.

🟢 فعالیت داشته باشید. یک فعالیت مورد علاقه یافته و آن را در زندگی روزانه خود انجام دهید.

🟢 داشتن وزنی مناسب را هدف خود قرار دهید.

🟢 دارو های تجویزی کاهنده کلسترول و پیشگیری کننده از تشکیل لخته خون را مصرف کنید.

🟢 در صورت ابتلا به فشار خون یا کلسترول بالا، مصرف دارو های مدیریت کننده آن ها می تواند به کاهش خطر تنگی و گرفتگی عروق پاکمک کنند.

بالون آنزیو

چه مدت پس از آنژیوپلاستی می توان با هواپیما مسافرت کرد؟

در صورت عدم ابتلا به عوارض آنژیوپلاستی می توان یک تا دو هفته پس از فرایند انجام آنژیوپلاستی، با هواپیما سفر کرد. با این حال، قبل از برنامه ریزی هر گونه مسافرت باید با دکتر متخصص عروق پا مشورت کنید. همچنین، صحبت کردن با شرکت های بیمه مسافرتی نیز می تواند مفید باشد.

در صورت عدم موفقیت آنژیوپلاستی چه اتفاقی می افتد؟

فرایند انژیوپلاستی پا در دستان جراح عروق متبحر به اهداف درمانی میرسد.با این حال اگر انژیوپلاستی مقدور یا موفقیت امیز نباشد جراح عروق عمل جراحی بای پس را در نظر میگیرد.

در این جراحی، جریان خون به جای گذشتن از نواحی تنگ شده به مسیری دیگر هدایت می شود تا ناحیه انسداد دور زده شود. پزشک با متصل کردن یک رگ خونی جدید به بالا و پایین ناحیه تنگی، این مشکل را برطرف می کند. این رگ جدید می تواند وریدی از همان پا یا یک رگ خونی مصنوعی باشد.


دکتر رضا مطلوب فوق تخصص جراحی عروق و اندوواسکولار

1
دکتر رضا مطلوب فوق تخصص جراح عروق

دکتر رضا مطلوب فوق تخصص جراح عروق

دکتر رضا مطلوب، دارای تخصص جراحی عمومی و فوق تخصص جراحی عروق و اندوواسکولار از دانشگاه علوم پزشکی تهران می باشد.

نظر خود را بنویسید

مشخصات شما منتشر نخواهد شد. فیلد هایی که با * مشخص شده اند را باید تکمیل کنید.

زنبیل خرید